Staffordshire bull terrier — 10 ważnych rzeczy, które musisz wiedzieć

Staffordshire bull terrier, w skrócie SBT, to świetny pies rodzinny, który kocha swojego opiekuna i jego rodzinę, wspaniale zachowuje się wobec dzieci i nie jest agresywny wobec ludzi. Z drugiej strony trzeba się liczyć z pewnym uporem i skłonnością do agresji wobec innych psów. Każdemu właścicielowi tej rasy radzimy: nie zaniedbuj socjalizacji i właściwego wychowania psa. Szkolenie z podstawowego posłuszeństwa powinno być oczywistością. Jak każdy terier, także staffik potrzebuje dużo aktywności fizycznej, ale i umysłowej. Dlatego zastanów się, czy zapewnisz psu wystarczająco dużo ruchu i czy dasz radę dobrze go wychować.

Zanim weźmiesz do domu szczenię staffordshire bull terriera, warto się upewnić, że to naprawdę odpowiedni pies dla Ciebie i Twojej rodziny. Staffik słynie z bliskiej więzi z człowiekiem. Ludzki dom i ludzkie objęcia przedkłada nad psią budę.

Musisz mieć świadomość, że to urocze szczenię, które przynosisz do domu, wyrośnie na silnego, muskularnego psa, który na drugim końcu smyczy będzie potrzebował bardzo silnej i sprawiedliwej ręki.

Staffiki uwielbiają kontakt z ludźmi i często witają Twoich gości z dziką radością — przygotuj się na to, że nie wszyscy znajomi będą tym zachwyceni.

Pies to mnóstwo dodatkowej pracy i ogromna odpowiedzialność. Musisz mieć stuprocentową pewność, że chcesz dzielić życie z psim towarzyszem i zrezygnować dla niego z niektórych rzeczy i przyjemności.

Zastanówmy się więc, czy staffik to rasa właśnie dla Ciebie…

10 rzeczy, które musisz wiedzieć o staffordshire bull terrierze

• Jego wygląd często budzi w ludziach strach. Trzeba podkreślić, że zupełnie niesłusznie. Ta rasa jest wręcz jedną z najlepiej nadających się do dzieci w każdym wieku.

• Od zawsze kształtowano w tym psie bezgraniczną miłość do ludzi. Atakowanie ludzi nie leży w jego naturze.

• Ponad wszystko kocha swoją rodzinę i potrzebuje bliskiego kontaktu z opiekunami, inaczej bardzo cierpi. Dlatego nie nadaje się do całorocznego przebywania na zewnątrz ani do pilnowania ogrodu.

• W wychowaniu unikaj zbyt surowego szkolenia — staffik jest z jednej strony dość wrażliwym psem, który psychicznie nie zniesie długotrwałego, twardego drylu. Zarazem jest odporny na ból, więc fizyczny nacisk podczas szkolenia nie ma sensu.

• Pamiętaj zawsze o jego sile i niechęci do podporządkowania się innym psom, nawet kilkakrotnie większym. Staraj się unikać stresujących sytuacji przy spotkaniach z innymi psami.

• Staffordshire bull terrier zawsze pracuje na co najmniej 110% i nie potrafi „powiedzieć dość”. To może być niebezpieczne, zwłaszcza latem.

• Staffik nie boi się ruchu ulicznego ani nie ma przed nim respektu, dlatego często pada ofiarą wypadków drogowych.

• To pies, który warknie na Ciebie tylko wyjątkowo.

• Jest bardzo czysty i długo wytrzyma, zanim wyjdziecie na spacer.

• Szczenięta do pierwszego roku życia są podatne na nagłe i poważne kulawizny.

Charakter

Staffik słynie z bezgranicznej odwagi i wytrwałości. Łączy w sobie siłę z dużą wrażliwością. To pies bardzo inteligentny i bardzo łagodny, zwłaszcza wobec dzieci. Dzielny, nieustraszony i całkowicie godny zaufania. Dzięki swojemu charakterowi staffordshire bull terrier łatwo się szkoli, bo ze wszystkich sił stara się zadowolić opiekuna. Będzie z Tobą leżał na kanapie i chodził po górach. Ze szkoleniem staffordshire bull terriera poradzi sobie więc nawet początkujący. Rasa sprawdzi się u ludzi w każdym wieku, od dzieci po seniorów. Każdemu zawsze wniesie coś dobrego do życia.

Często świetnie sprawdza się też w dogoterapii. O jego złej sławie możesz więc zapomnieć, choć oczywiście w żadnym razie nie wolno lekceważyć właściwego wychowania i socjalizacji. Za dobre i cierpliwe podejście ten pies sowicie Ci się odwdzięczy. A zabawy będzie z nim co niemiara. Duża popularność staffordshire bull terriera, nie tylko w Wielkiej Brytanii, wynika z tego, że ten praktycznie bezproblemowy, wesoły pies o mocnych nerwach ma bardzo otwarty charakter.

Spokojny charakter w połączeniu z odwagą i wiernością sprawia, że jest doskonałym, wszechstronnym psem. Opinii psa agresywnego nie potwierdziło też badanie brytyjskiego Royal Veterinary College z 2020 roku: w dokumentacji weterynaryjnej ponad 22 000 psów agresja nie była u staffików odnotowywana częściej niż u innych psów. Z drugiej strony trzeba się liczyć z pewnym uporem i skłonnością do agresji wobec innych psów. Da się to jednak całkiem dobrze opanować.

Zdrowie

W ostatnim czasie staffordshire bull terrier, z powodu swojej popularności i nieprzemyślanej komercyjnej hodowli, zaczyna cierpieć na różne alergie i choroby skóry. Szczenięta do pierwszego roku życia są podatne na nagłe i poważne kulawizny. Wynika to z połączenia masy ciała i gęstości mięśni, szybkiego wzrostu i aktywnego charakteru rasy. Duże skoki, nagłe zmiany kierunku czy zatrzymywanie się przy dużej prędkości mocno obciążają nierozwinięte stawy i więzadła tej bardzo umięśnionej rasy. Dlatego nie zachęcaj młodego psa do takich aktywności, dopóki w pełni się nie rozwinie. Poza tym to ogólnie dość zdrowa rasa. Mimo to radzimy starannie sprawdzić, po jakich rodzicach jest szczenię.

W hodowli kontroluje się zwłaszcza dwie choroby, które u SBT dziedziczą się autosomalnie recesywnie:

• Dziedziczna zaćma (HC): To choroba oczu. Zaćma to termin opisujący zmiany w soczewce oka. Polega na częściowym lub całkowitym zmętnieniu soczewki, co prowadzi do utraty wzroku. Ta choroba nie jest wrodzona, więc szczenięta rodzą się ze zdrowymi oczami, ale zaćma zaczyna się pojawiać w wieku od kilku tygodni do kilku miesięcy, a w wieku dwóch–trzech lat przechodzi w całkowite zmętnienie.

• Acyduria organiczna (L2Hga): To choroba układu nerwowego. Zwykle ujawnia się w wieku od sześciu miesięcy do roku, czasem później. Objawy to napady padaczkowe, chwiejny chód, drżenie, sztywność mięśni po wysiłku lub w stanie pobudzenia oraz zmiany w zachowaniu. W najgorszym przypadku napady mogą być tak ciężkie, że najlepszym rozwiązaniem jest uśpienie psa, by oszczędzić mu dalszego cierpienia. Chorobę można hamować lekami przeciwdrgawkowymi (fenobarbital), które są silne i skuteczne, ale też drogie.

• Cystynuria: Choroba związana z powstawaniem kamieni moczowych.

• Nużyca: Choroba skóry.

• Dysplazja stawu biodrowego, dysplazja stawu łokciowego, zwichnięcie rzepki: Problemy ze sprawnością ruchową.

Wychowanie staffordshire bull terriera, czyli jak zapewnić psu odpowiednie zajęcie

Staffordshire bull terrier dość dobrze się szkoli, ma świetny charakter i motywację, a do tego ponadprzeciętną kondycję fizyczną. Dzięki tym cechom idealnie nadaje się do najróżniejszych aktywności. Choć oczywiście nie osiąga takich wyników jak rasy wyspecjalizowane, można z nim równie dobrze polować albo trenować go sportowo. Wiele staffordshire bull terrierów uprawia sporty zaprzęgowe albo spędza wolny czas z opiekunem na specjalnych konkurencjach bull sportów.

W wychowaniu staffika najlepiej sprawdzają się konsekwencja i nagradzanie pożądanego zachowania. Konsekwentne wychowanie trzeba zacząć od razu w wieku szczenięcym, kiedy staffik jest bardzo ruchliwy i potrzebuje dużo uwagi. Szczenięta zawsze mają „pełne ręce roboty”, a wiele staffików pozostaje aktywnych i skorych do zabawy aż do dojrzałego średniego wieku (5–6 lat), dlatego świetnie odnajdują się w rodzinach, które spędzają z nimi wolny czas i chętnie dopasowują swoje aktywności do psa.

Wychowanie nie może być surowe, trzeba też unikać niewspółmiernych kar. Mogą one doprowadzić do całkowitego załamania psychicznego psa i utraty zaufania.

Jeśli planujesz wziąć staffika „do ogrodu przy domu”, rozejrzyj się raczej za inną rasą. Staffik musi być z Tobą w domu i mieć Cię dla siebie o każdej porze. Długie przebywanie na zewnątrz zimą może wywołać u niego poważne problemy zdrowotne, a skazanie go na kilka miesięcy w roku na życie na dworze, choćby w ocieplonej budzie, to okrucieństwo. W domu staffik zachowuje się bardzo spokojnie i przez większą część dnia leży na posłaniu, obserwując, co dzieje się w domu. Jest cierpliwy i szanuje miejsce, które wyznaczył mu opiekun — najlepiej kanapę.

Ze staffikiem możesz robić naprawdę wiele ciekawych rzeczy — oto najpopularniejsze:

Odpowiednie aktywności:

• Szkolenie myśliwskie / łowiectwo: Wyszukiwanie, odnajdowanie i aportowanie ubitej lub rannej drobnej zwierzyny, wyszukiwanie żywej zwierzyny grubej, tropienie ubitej lub rannej zwierzyny grubej, praca w norze.

• Agility: Celem tego sportu jest pokonanie przez opiekuna z psem toru przeszkód we właściwym kierunku i kolejności, bez błędów i w jak najlepszym czasie.

• Kynologia ratownicza: Poszukiwanie ludzi w różnym terenie i sytuacjach (w gruzowiskach, lawinach, lasach, na łąkach, a także w wodzie).

• Flyball: Dyscyplina, w której pies pokonuje przeszkody i łapie piłkę na czas; w przeciwieństwie do agility przewodnik zostaje na linii startu.

• Sport kynologiczny (zwłaszcza OBRONA): Zadaniem psa jest zatrzymanie pozoranta, przy czym pies musi umieć słuchać poleceń przewodnika — dyscyplina stawia wysokie wymagania zrównoważonemu charakterowi psa.

• Mushing: Sport, w którym zaprzęg psów ciągnie sanie albo wózek na kołach, a całością kieruje człowiek.

• Canicross: Rodzaj biegu terenowego z psem, w którym jeden lub kilka psów jest połączonych linką z biegaczem-przewodnikiem.

• Dogtrekking: Sport wytrzymałościowy, w którym w limicie czasu pokonuje się wyjątkowo długie dystanse.

• Coursing: Jedna z wielu aktywności opartych na psim instynkcie łowieckim — celem psa jest złapanie zdobyczy ciągniętej przez wyciągarkę.

• Dogfrisbee: Przewodnik i pies tworzą jeden zespół: przewodnik rzuca dysk, a pies musi go złapać, najlepiej w powietrzu; z psem wykonuje się też triki.

• Dogoterapia: Metoda pozytywnego oddziaływania psychospołecznego i fizjoterapeutycznego na osoby potrzebujące, z udziałem specjalnie prowadzonego i wyszkolonego psa.

Bull sporty:

• A-FRAME (A-F): Pokonywanie przeszkody w kształcie litery A w limicie 1 minuty.

• WALL CLIMBING (WC)/HIGH CLIMB: Wspinaczka po ścianie.

• DRAG PULL (DP): Sprint z obciążeniem.

• TUG OF WAR (TW): Przeciąganie szarpaka.

• WEIGHT PULL (WP): Ciągnięcie ciężkiego ładunku na torze do weight pullingu.

• LONG JUMP (LJ): Skok w dal.

• HIGH JUMP (HJ): Skok wzwyż.

• MONKEY TRACK (MK): Pokonywanie toru przeszkód w jak najkrótszym czasie.

• HANG TIME (HT): Jak najdłuższe wiszenie z zębami wbitymi w zawieszony szarpak.

• TREADMILL: Bieg na bieżni w szelkach przypiętych do jej konstrukcji. Mierzy się dystans przebiegnięty w ciągu 2 minut.

Stosunek do dzieci i innych zwierząt

Jak już wspomnieliśmy, staffordshire bull terrier kocha dzieci. Bardzo dobrze znosi ich niezdarność i dokuczanie. W tym miejscu trzeba jednak przypomnieć, że obowiązkiem rodziców jest pilnować wspólnych zabaw dzieci i psów! Dotyczy to oczywiście wszystkich ras. Przede wszystkim małe dzieci nie mogą zostawać z psem same. Rodzice muszą pamiętać, że pies jest żywą istotą, a nie zabawką dla dzieci! Pies musi ZAWSZE mieć możliwość pokazania, że ma już dość, czyli musi móc od dzieci odejść. W normalnych okolicznościach staffordshire bull terrier nie może się nacieszyć zabawami z dziećmi, ale trzeba brać pod uwagę, że na przykład może akurat źle się czuć albo coś może go boleć. Mimo swojego temperamentu staffordshire bull terrier jest bardzo czuły wobec niemowląt. Już małe szczenięta potrafią rozpoznać niemowlę i zachowują się wobec niego jak prawdziwi profesjonaliści. Wiele staffików nie odstępuje swoich „ludzkich szczeniąt” ani na krok i bez przerwy leży tuż przy dzieciach.

Jeśli staffordshire bull terrier od szczenięcia uczy się życia z innymi zwierzętami, zwykle nie ma z tym problemów. Bywa jednak dość problematyczny w relacjach z innymi, zwykle obcymi psami, przeważnie tej samej płci. Nawet przy najlepszym wychowaniu może się czasem zdarzyć, że Twój staffik, próbując bawić się z innym psem, swoim zachowaniem go zaskoczy albo przestraszy.

Staffordshire bull terriery zwykle rzucają się we wszystko z wielką energią — także do zabawy z innymi psami ruszają napięte, z ogonem w górze i z ogromnym impetem.

Pamiętaj jednak, że w tej sytuacji musisz zachowywać się odpowiedzialniej niż inni właściciele psów. Najlepiej najpierw pozwolić psom zapoznać się na smyczy, na odległość „nosa”, a przy najmniejszej oznace bójki zrezygnować ze wspólnego spaceru i uniknąć w ten sposób kłopotów. Wielkim błędem jest też założyć staffikowi kaganiec na spacer i myśleć, że nie trzeba go już uważnie pilnować.

Koszty utrzymania

Za szczenię z rodowodem zapłacisz średnio około 3600 zł, ale to wcale nie wszystko. Podstawowa wyprawka — legowisko, miski, zabawki, pierwsza karma i akcesoria do szkolenia — może kosztować 900 zł i więcej.

Przez całe życie psa musisz oczywiście uwzględnić w budżecie znaczącą pozycję, jaką jest jedzenie. W zależności od aktywności fizycznej SBT zjada orientacyjnie od 6 do 9 kg suchej karmy miesięcznie. W praktyce oznacza to, że jeśli chcesz, żeby pies jadł dobrą karmę (sucha karma od ok. 20 zł za kg), wydasz na nią 130–180 zł miesięcznie.

Kolejnym dużym wydatkiem jest weterynarz — jego koszt trudno przewidzieć. Jeśli pies jest zdrowy i potrzebuje tylko szczepień czy odrobaczania, może to być około 360 zł rocznie. Jeśli jednak przy nagłych problemach konieczne będzie leczenie, jeden zabieg może kosztować na przykład 1800 zł.

Jeśli do tego będziesz z psem uprawiać sport, jeździć na wycieczki i wystawy, pojawi się też szereg kosztów pośrednich. W naszym przykładzie ich nie wyliczamy, bo u każdego opiekuna są bardzo indywidualne.

Podsumowanie:

Karmienie i pielęgnacja

Jak u każdego psa, podstawą prawidłowego wzrostu i zdrowego stylu życia jest dobra karma — u dorosłego staffika na przykład sucha karma dla psów średnich ras. U szczeniąt radzimy kontynuować karmienie tym, do czego przyzwyczaiły się u hodowcy, i dopiero stopniowo ewentualnie przechodzić na lepszą dietę. Szczenię karmi się 4–5 razy dziennie, a u rocznego psa można już bez problemu podzielić dzienną porcję na 2 posiłki. Zdecydowanie odradzamy karmienie psa tylko raz dziennie. Pamiętaj przy tym, że po jedzeniu pies powinien odpoczywać co najmniej 1–2 godziny — intensywny wysiłek tuż po posiłku mógłby wywołać skręt żołądka. Ilość suchej karmy dobiera się indywidualnie, znajdziesz ją na opakowaniu. Tabele dawkowania traktuj zawsze orientacyjnie, nie trzeba się ich trzymać dokładnie. Dawka zależy też od aktywności, wieku i masy psa. Jeśli wydaje Ci się, że pies jest niedożywiony albo przeciwnie — ma nadwagę, radzimy skorygować porcję.

Jedną z możliwości jest BARF (karmienie surowym mięsem z dodatkami i surowymi kośćmi w idealnych proporcjach). Surowe mięso jest dla staffików naturalnym pożywieniem i ich układ pokarmowy jest do niego przystosowany. W porównaniu z suchą karmą BARF ma tę zaletę, że enzymy, białka i składniki odżywcze są w nim zachowane w naturalnej postaci. W suchej karmie produkowanej w wysokich temperaturach część witamin ulega zniszczeniu, dlatego dodaje się je w formie syntetycznej. Drugą drogą jest specjalna sucha karma produkowana w niskich temperaturach. Taka jest na przykład sucha karma Ruf Ruf. Powstaje wyłącznie w temperaturze do 90 °C, dzięki czemu zachowuje więcej witamin i minerałów.

Staffordshire bull terrier ma bardzo mało wymagającą sierść — poza regularnym wyczesywaniem nie potrzebuje ona żadnej uwagi, dobrze się sama oczyszcza i nawet gdy pies biega w gęstych zaroślach, nie przyczepia się do niej żaden brud ani śnieg. Przed wystawą wystarczy przetrzeć psa wilgotną szmatką i usunąć śpiochy z kącików oczu. Czasem wyrównuje się włos na ogonie, ale w żadnym razie nie jest to konieczne. U niektórych psów pazury przerastają i trzeba je przycinać co najmniej raz w miesiącu. W zapylonym otoczeniu oczy mogą mu łzawić — warto wtedy przemywać oczy kroplami do oczu.

Wygląd

Staffik to średniej wielkości, mocno zbudowany pies o lekko prostokątnym formacie i silnych kończynach. Suche, potężne mięśnie muszą być wyraźnie widoczne pod skórą. Ruchy są żywe, chód pewny, ale sprężysty, krok swobodny i obszerny, postawa dumna i szlachetna. To głowa nadaje staffikowi charakterystyczny wygląd — musi być proporcjonalna do ciała, a przede wszystkim nie może być ani za lekka, ani za ciężka.

Jedną z dopuszczalnych maści staffików jest czarna, a pozostałe dopuszczalne to ruda, płowa, biała i niebieska (każda także z białym) oraz pręgowana w dowolnym odcieniu. Psów całkowicie białych nie ma jednak wiele. Szczegółowo określono też dopuszczalne połączenia maści i innych cech. Choć na przykład maść wątrobiana jest u staffików niepożądana, a psy w tym kolorze są automatycznie wykluczane z hodowli, wielu chętnych właśnie jej szuka. I często sporo za takie psy dopłaca.

Proporcje ciała:

Wysokość w kłębie w dorosłości: 35,5–40,5 cm

Masa ciała w dorosłości: 12,7–17 kg u psów i 11–15,4 kg u suk

Hodowle staffordshire bull terrierów

Hodowlę staffików w Czechach skupia jeden klub, Staffordshire Bull Terrier Club Czech (www.staffbullclub.cz), który zrzesza ponad osiemdziesiąt hodowli i ma ponad pięciuset członków.

Do hodowli może zostać dopuszczony tylko pies, który na dwóch wystawach z CAC, z których jedna musi być klubowa albo specjalistyczna i odbywać się w Czechach, otrzyma ocenę doskonałą albo bardzo dobrą. Psy hodowlane muszą też spełniać wymagania wzorca. Do hodowli może zostać dopuszczony tylko pies z pełnym zgryzem nożycowym i prawidłowym ustawieniem kłów, bez anomalii ogona, który nie jest agresywny ani lękliwy. Przy dopuszczeniu do hodowli liczy się ocena wystawowa wpisana do rodowodu lub do jego załącznika i uzyskana najwcześniej w wieku dwunastu miesięcy. Warunkiem dopuszczenia do hodowli jest też profil DNA psa.

Część hodowli znajdziesz pod tym linkiem:

https://staffbullclub.cz/klub/clenove-klubu

Źródło: książka „Bulteriéři”, Martin Říha